Hepimizin zaman zaman hissettiklerimize tepki olarak yemek yemek üzere eğitildiğimizi düşünüyorum. Reklamlar bir kutu gazoz içtikten, birkaç şekerli donut veya bir paket cips yedikten sonra gülümseyen ve iyi vakit geçiren insanları gösteriyor. Bize hayatımızın en mutlu anlarım bile yemekle ilişkilendirmemiz öğretilmiş; mesela doğum günü pastası.
Arada bir yemek yiyerek kutlama yapmanın veya kendinizi yemekle rahatlatmanın elbette bir mahsuru yok. Ama yaptığınız seçimlerin bilinçli ve dikkatli olmasını istiyorum. Arada sırada yediğiniz doğum günü pastası gibi yiyecekler, kutlama yapacağınız zamanlara ait şeyler olarak hayatınızdaki yerini koruyabilir. Ama her gün daha iyi hissetmenizi sağlayacak bir şeye ihtiyacınız varsa, serotonin/dopamin
yükseltici gıdalara, hatta en iyisi serotonin/dopamin yükseltici aktivitelere yönelmenizi istiyorum. Somut bir eylem, asıl açlık duyduğunuz şey olan huzur veya heyecanı elde etmenize ve duygusal sebeplerden yemek yemenizin temelinde yatan sebebi bulmanıza yardımcı olacak.
Bu bölümün sonundaki bazı stratejiler ister dopamin, ister serotonin, ister her ikisinin de eksikliğini çekiyor olunduygusal sebeplerden yemek yeme problemiyle mücadele etmenizde size özellikle yardımcı olacak. Öğrenmek için aşağıdaki testi yapın.
Bir Test: Duygusal Sebeplerden mi Yemek Yiyorum?
Aşağıdaki listeye bir göz atm. Size uyan maddeleri
yuvarlak içine alm.
1.
Yemek yeme konusunda hep kendimi suçlu hissettim.
2.
Küçükken diğer çocuklardan daha fazla yerdim.
3.
Bana kendimi kötü hissettiren en az bir arkadaşım var ama ondan vazgeçemiyorum.
4.
Ailemle zor bir ilişkim vardı.
5.
Çoğu zaman yalnızım.
6.
Yemek yerken tamamen tatmin olmuyorum, çok fazla yediğim zaman bile.
7.
Sadece yapacak bir iş olsun diye yemek yiyorum.
8.
Eve geldiğimde bir şeyler yemeyi seviyorum, çünkü bu beni rahatlatıyor.
9.
Çevremdekiler yemek yediğinde, aç olmasam da ben de yiyorum.
10.
Yemek yakınımda olduğunda kendimi ona karşı güçsüz hissediyorum
11.
Çoğu zaman kendime karşı olumsuz olduğumu hissediyorum.
12.
En sevdiğim yemeği yiyemediğimde çok üzülüyorum.
13.
Ebeveynlerim küçükken beni sık sık yemekle ödüllendi rirdi.
14.
Bazen kendimi vücudumdan kopuk hissediyorum.
15.
Sık sık aynanın karşısında kendimi azarlıyorum.
16.
Yemek yeme isteğim, vücudumdaki fiziksel açlıktan ziyade beynimdeki duygusal açlıktan kaynaklanıyor.
17.
Yediklerimi sınırlamaya çalıştığım dönemlerden geçtim, ama bazen hiç farkında olmadan çok yemek yiyorum.
18.
Sık sık televizyonun karşısında yemek yiyorum.
19.
Kötü bir şey olduğunda canımın tuzak yiyeceklerimi çektiğini fark ettim.
20.
Günün acayip saatlerinde canım yemek yemek istiyor ve bazı geceler canım abur cubur çektiği için uyanıyorum.
21.
Bazen yemek yemeden önce kendimi çok üzgün hissediyorum.
22.
Diğer insanlar beni itip kakıyor. Ben de kendimi yemekle teselli ediyorum.
23.
Kendimi savunmakta zorlanıyorum ve bunun bana kendimi nasıl hissettirdiğini örtbas etmek için yemek yiyorum.
24.
Hayır dediğimde kendimi suçlu hissediyorum ve çoğu zaman kendimi avutmak için yemek yiyorum.
Yukarıdaki cümlelerden bir veya daha fazlasını işaretle
diyseniz bir tür duygusal yeme davranışına sahipsiniz de
mektir ve bu da büyük ihtimalle düşük serotonin, düşük dopamin veya birçok durumda her ikisinin düşüklüğünün belirtisidir. Bu bölümde yer alan müdahaleler yavaş yavaş bundan kurtulmanıza yardım edecek. Umutsuzluğa kapılmayın; bu döngüyü kırabilir ve sadece kendiniz hakkmdaki hislerinizi değil zor, sevimsiz veya bunaltıcı duygulara verdiğiniz tepkileri de değiştirebilirsiniz. En ufak bir değişiklik bile yapamıyorsanız ya da ciddi depresyon veya anksiyete belirtileri sergiliyorsanız, bir sinir hastalıkları uzmanına danışın veya doktor tavsiyesi için internet sitemi (www.drmi kedow.com) ziyaret edin.
